yakup kadri bozalioğlu  |  araştırma

Bazı insanlar doğdukları yerden ayrılır ama doğdukları yer onlardan hiç ayrılmaz.

Kirkor Ceyhan'da Zara'dan ayrılan, fakat Zara'yı ömrünün sonuna kadar içinde taşıyan insanlardan biriydi. 

Kirkor Ceyhan; 29.10.1926 Sivas Zara doğumlu. Babası, çevresinde Sıkı Usta olarak tanınan Simon, seferberlik öncesinde Zara'da öğretmenlik, sonraki yıllarda ise sıvacılık yapmış, annesi Horik ise kilim dokuyarak ailenin geçimine katkıda bulunmuştur. Kirkor Ceyhan; Manuşag, Armenuhi ve Azaduhi adlı üç kız kardeşiyle birlikte, yaşam şartlarının oldukça zorlu olduğu bir dönemde büyümüştür.

İlköğrenimini Zara'da ki Gazi ve Cumhuriyet ilkokullarında yaptı. Sonra Sivas Ortaokulu yılları başladı. Fakat hayatın şartları, okulun önüne geçti. Öğrenimini tamamlayamadan Zara'ya döndü ve bir terzinin yanında çırak olarak çalışmaya başladı.

Okuyamadığı yılların açığını kitaplarla kapatmaya çalıştı. Kitaplar onun için yalnızca okunacak şeyler değil, ulaşamadığı eğitimin başka bir biçimiydi. Dünya edebiyatının realist yazarlarını okudu; Zamanla kendi dünyasını, kitapların açtığı pencerelerden genişletti. Sabahattin Ali'yi kitaplarıyla tanıdı.

1946 yılında evlendi. Aynı yıl askerlik için Erzurum'a gitti. 1947'de askerken baba oldu. 1949'da terhisinin ardından ailesiyle İstanbul'a göç etti. Gedikpaşa'ya yerleştiler.

Hayatının önemli dostluklarından biride Kemal Tahir ile kurduğu bağdı. Daha Zara'dayken, hapiste olduğunu öğrendiği Kemal Tahir'e 1942 tarihinde bir mektup yazmıştı. Yıllar sonra İstanbul'da karşılaştılar. 1950'de gerçekleşen bu buluşma, mektupla başlayan tanışıklığı uzun yıllara yayılan bir dostluğa dönüştürdü. Sonrası yine göçlerle, dönüşlerle, ayrılıklarla geçti. 

Kirkor Ceyhan geçimini Çarşıkapı'da ki terzi dükkânında sağladı. 1965 tarihinde ailesiyle Ermenistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne göç etti. Ancak orada yalnızca on ay kalabildi. Yeniden İstanbul'a döndü ve Beyoğlu'nda terziliğe devam etti.

1980 tarihinde mesleğini bıraktı. Emekli oldu ve çocuklarının yanına, Fransa'ya yerleşti. Daha sonra Almanya'da yaşadı; Bonn ile İstanbul arasında gidip geldi. 

Fakat hangi ülkede yaşarsa yaşasın, Zara onun anlatılarının merkezinden hiç çıkmadı.

Çünkü Kirkor Ceyhan'ın asıl taşıdığı bavul, göç ettiği şehirlerin eşyaları değildi. Çocukluğundan, gençliğinden, Zara'nın insanlarından ve yaşadığı çevreden biriktirdiği hikâyelerdi.

Onun güçlü taraflarından biri de burada ortaya çıktı. Sözlü anlatım geleneğinin içinden gelen hafızası, insanları, olayları ve gündelik hayatın küçük ayrıntılarını yıllar sonra yeniden anlatmasına imkân verdi. Böylece kendi hayatından yola çıkarak bir dönemin Zara'sına da tanıklık etti.

Bugün Kirkor Ceyhan'ın yazdıklarına bakarken yalnızca bir yazarın hayatını okumuyoruz. Zara'nın sokaklarında dolaşan insanları, evlerini, ilişkilerini geçim biçimlerini, sevinçlerini ve sıkıntılarınıda görüyoruz.

Belki de Kirkor Ceyhan'ın Zara'ya bıraktığı en önemli iz budur: Bir zamanlar yaşanmış hayatları, unutulup gitmeden söze dönüştürmek...

Kirkor Ceyhan, 1999 yılının 27 Eylül'ünde Almanya'nın Bonn şehrinde 73 yaşında yaşamını yitirdi.

Aradan yıllar geçti.

Ama Zara'dan çıkan bazı sesler vardır; aradan ne kadar geçerse geçsin, susmaz. Kirkor Ceyhan'ın sesi de onlardan biridir.

son güncelleme | pazar, 11 Ekim 2026 | saat; 14:53

 Kirkor Ceyhan    Kitapları    Bibliyografyası  

  Onları Anıyoruz...  ■ KİRKOR CEYHAN kitapları

 

 

 

 

Kirkor Ceyhan kitapları

---

 

hikâye

1 İt Yatağında Ekmek Ufağı

Gül Matbaası İstanbul 1981, 134 sayfa

 

 

 

öykü / hikâye

2   Cennet Kimin

Mü-Ka Matbaası İstanbul 1994, 112 sayfa

 

 

 

öykü

3 1- Atını Nalladı Felek Düştü Peşimize

ISBN: 

Aras Yayıncılık

Birinci Baskı - Mart Matbaacılık İstanbul Nisan 1999, 152 sayfa

 

 

2- Atını Nalladı Felek Düştü Peşimize

ISBN: 975-7265-20-9

Aras Yayıncılık

İkinci Baskı - Mart Matbaacılık İstanbul Mayıs 2000, 156 sayfa

 

 

 

 

 

roman

4 Teneke Bağlayanlar

Mü-Ka Matbaası İstanbul 1994, 127 sayfa

 

 

roman

5 1- Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm

ISBN: 

Aras Yayıncılık

1. Baskı - Egemen Matbaacılık İstanbul Aralık 1996, 123 sayfa

 

 

2- Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm

ISBN: 975-7265-07-1

Aras Yayıncılık

2. Baskı - Mart Matbaacılık İstanbul Ekim 1998, 127 sayfa

 

 

3- Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm

ISBN: 978-975-7265-07-1

Aras Yayıncılık -Tünel, Beyoğlu/İstanbul-

Üçüncü Baskı - Sena Ofset Topkapı - İstanbul Eylül 2008, 152 sayfa

 

 

 

6  Kapıyı Kimler Çalıyor

ISBN: 

Belge Yayınları

Güler Ofset İstanbul Ekim 1999, 136 sayfa

 

 

▪ Memleketimizin, şehrimiz Sivas'ın, doğup büyüdüğü ilçesi Zara'nın önemli öykü yazarlarından Kirkor Ceyhan; hayattayken tanık olduklarını ve yaşanılanları kaleme alarak kitaplaştırdığı eserlerinin her biri defalarca okunacak düzeyde olup, yazımlarındaki anlatım dili ve üslûp oldukça farkedilir niteliktedir...

 

O'nun anısına sayfalarımızdan yapılan bu paylaşımlar bizden sonraki kuşaklara eserleriyle tanıtılmasında, belge niteliğindeki değer taşıyan kitaplarının okunmasında ve edebiyatçı tarafının araştırılmasına elbet ki katkı sağlayacaktır.

 

Unutulmayacak bir yazar olmak, kitapları aranır olmak işte bu... 15 Haziran 2025 / Yakup Kadri Bozalioğlu

 

 

8

---

 

almanca baskı roman

1  Ein Klopfen an der Tür

Der abenteuerliche Weg des Simon C. aus Zara

 

Orijinal Adı: Kapıyı Kimler Çalıyor

Zaralı Simon C.'nin Maceralı Yolu

Kirkor Ceyhan

Almanca çeviri yapan Çevirmenler: Michael R. Hess ve Sebile Yapıcı

ISBN: 

Yayınevi:       Dağyeli Verlag - Berlin/Almanya

Yayın tarihi:  16 Eylül 2014

Sayfa sayısı: 148 

 

▪ Anadolu insanının yaşanmışlıklarını ve toplumsal hafızayı edebiyatımıza kazandıran Kirkor Ceyhan, Almanca baskısı Ein Klopfen an der Tür / Der abenteuerliche Weg des Simon C. aus Zara adıyla bilinen eserinde babası Simon'un günlüklerinden derlediği tehcir anılarını bizlere aktarıyor.

 

Kitap, Kirkor Ceyhan'ın vefatından bir ay sonra, Ekim 1999'da Belge Yayınları 

tarafından Türkçe olarak Kapıyı Kimler Çalıyor adıyla 136 sayfa olarak yayımlanmış; 5 yıl sonrasında da Eylül 2014'te Almanya'nın Berlin şehrinde bulunan Dağyeli Verlag yayınevi tarafından Almanca baskısı yapılarak 148 sayfa olarak okuruyla buluşmuştur. 

 

Kirkor Ceyhan, babasının tuttuğu günlükler üzerinden bir dönemin acılarını, yaşanmışlıklarını ve insan hikâyelerini geleceğe taşıyarak tarihe ve toplumsal hafızaya önemli bir not düşüyor. Cuma, 9 Ekim 2026 / Yakup Kadri Bozalioğlu

|■| 1926 doğumlu Kirkor Ceyhan'ın doğumunun 

100. yılı olan 2026 yılında; yayımlanmış olan kitaplarının

GiTa Yayınları tarafından 

K İ R K O R  C E Y H A N 100 Yaşında projesi adıyla yayımlanan TEKRAR BASKILARI / 

▪ Öykü yazarı Kirkor Ceyhan tarafından 1981 tarihinde bundan 45 yıl evvel yayımlanan İt Yatağında Ekmek Ufağı adlı kitabın her ne kadar 

2026'nın Mayıs ayında 2. baskısı çıksada, GiTa Yayınları'ndan 250 sayfa olarak çıkan ilk baskısı...

 

Kirkor  Ceyhan'ın vaktiyle yazdığı İt Yatağında Ekmek Ufağı kitabının tekrar yayımlanma sürecinde Yayına Hazırlama Kurulu'nda el yazmalarıyla ilgili çalışmalar yaparak katkı sunan ressam ve yazar Arsen Ceyhan'ın emeğiyle, yayıncı olarak GiTa Yayınları Genel Yayın Yönetmeni Taceddin Köseoğlu'nun -değer katkıları ve çabalarıyla-, kırk beş yıl öncesi yazılan yazarı Kirkor Ceyhan tarafından kaleme alınan 128 sayfalık kitap, 5 hikâye ilavesiyle 116 sayfa artırılarak daha da zenginleşmiş, eskinin kokusu, yeninin nefesiyle yeniden okuruna kavuşmuştur.

 

Yarım asra yaklaşan bir geçmişten bugüne uzanan Kirkor Ceyhan'ın İt Yatağında Ekmek Ufağı'nın tekrar baskısı sadece bir kitap değil, bir edebiyat mirasıdır. 26 Nisan 2026 / Yakup Kadri Bozalioğlu

 

 

 

 

roman

2   Teneke Bağlayanlar

ISBN: 978-605-2363-74-4

GiTa Yayınları -Pangaltı - Şişli / İstanbul-

Temmuz 2026, 204 sayfa

 

▪ Öykü yazarı Kirkor Ceyhan tarafından 1994 tarihinde  bundan 32 yıl evvel yayımlanan Teneke Bağlayanlar adlı kitabın her ne kadar 

2026'nın Temmuz ayında 2. baskısı çıksada, GiTa Yayınları'ndan 250 sayfa olarak çıkan ilk baskısı...

 

Kirkor  Ceyhan'ın Teneke Bağlayanlar kitabının tekrar yayımlanma sürecinde Yayına Hazırlama Kurulu'nda el yazmalarıyla ilgili çalışmalar yaparak katkı sunan ressam ve yazar Arsen Ceyhan'ın emeğiyle, yayıncı olarak GiTa Yayınları Genel Yayın Yönetmeni Taceddin Köseoğlu'nun -değer katkıları ve çabalarıyla-, ilk baskısı 1994 tarihinde bundan 32 yıl önce 127 sayfa olarak Kirkor Ceyhan tarafından kitaplaştırılan Teneke Bağlayanlar adlı eserin böylelikle 2. baskısı 2026'nın Temmuz ayında 204 sayfa olarak yayımlanmıştır. 6 Ekim 2026 / Yakup Kadri Bozalioğlu

 

 

roman

3 Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm

ISBN: 978-605-2363-32-4

GiTa Yayınları -Pangaltı - Şişli / İstanbul-

Eylül 2026, 136 sayfa

 

▪ Öykü yazarı Kirkor Ceyhan tarafından Aras Yayıncılık'tan 1996 - 1998 ve 2008 tarihlerinde 3 baskı çıkan Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm adlı kitap her ne kadar 

2026'nın Eylül ayında 4. baskısını yapsada, kitap GiTa Yayınları'nca 136 sayfa olarak çıkan ilk baskıdır.

 

Şöyleki; Kirkor  Ceyhan'ın vaktiyle yazdığı Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm adlı kitap; tekrar yayımlanma sürecinde Yayına Hazırlama Kurulu'nda el yazmalarıyla ilgili çalışmalar yaparak katkı sunan ressam ve yazar Arsen Ceyhan'ın emeğiyle, yayıncı olarak GiTa Yayınları Genel Yayın Yönetmeni Taceddin Köseoğlu'nunda -değer katkıları ve çabalarıyla- yayımlanmıştır.

 

İlk baskısı 1996'nın Aralık ayında bundan 30 yıl önce 123 sayfa, ikinci baskısı 1998'in Ekim ayında 28 yıl evvel 127 sayfa, üçüncü baskısıda 2008'in Eylül ayında 18 yıl evvel 152 sayfa olarak Kirkor Ceyhan tarafından kitaplaştırılan Seferberlik Türküleriyle Büyüdüm adlı eserin böylelikle 4. baskısı da 2026'nın Eylül ayında 136 sayfa olarak yayımlanmıştır. Salı, 6 Ekim 2026 / Yakup Kadri Bozalioğlu

 

 

 

Kirkor Ceyhan Bibliyografyası

---

 

Kirkor Ceyhan makaleleri

---

 

▪ Tren

Varlık dergisi

▪ Kirkor Ceyhan'ın ölümü üzerine

▪ Kirkor Ceyhan'ın Eserlerinin Oluşumsal Yapısalcı Yöntem Işığında İncelenmesi

▪ Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı bünyesinde, Yrd. Doç. Dr. Şamil Yeşilyurt danışmanlığında Aybike Aladağ tarafından Ağustos 2014 tarihinde hazırlanan Kirkor Ceyhan'ın Eserlerinin Oluşumsal Yapısalcı Yöntem Işığında İncelenmesi başlıklı yüksek lisans tezi, edebiyat dünyamız ve araştırmacılar için önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır.

 

Söz konusu akademik çalışma, Kirkor Ceyhan'ın kaleme aldığı eserlerin dönemin sosyo-kültürel kodlarını ve kültürel belleğini yansıtan birer toplumsal tanıklık olduğunu belgelemekte olup, Kirkor Ceyhan'ın edebî külliyatını derinlemesine bir tahlile tabi tutarak eserlerin iç yapısı ile tarihsel gerçeklik ve toplumsal zihniyet arasındaki bağları ortaya koymaktadır.

 

Ayrıca tezin bünyesinde, Aybike Aladağ'ın yönelttiği 15 soruya karşılık yazar Arsen Ceyhan'ın, babası Kirkor Ceyhan hakkında yanıtlar verdiği 10 sayfalık özel bir röportaj yer almakta; bu röportaj, öykü yazarı Kirkor Ceyhan'ın yaşamı, edebiyat anlayışı ve eserlerinin arka planına dair birinci elden kıymetli bilgiler sunmaktadır. Cumartesi, 10 Ekim 2026 / Yakup Kadri Bozalioğlu